teatralna |  filmowa | telewizyjna | radiowa | zawodowa | nagrody | odznaczenia | multimedia

Tadeusz Białkowski

nie żyje
ur. 1888-01-17, Sołotowina
zm. 1961-03-12, Kraków

Biografia

BIAŁKOWSKI Tadeusz (17 I 1888 Sołotwina - 12 III 1961 Kraków), aktor, reżyser. Był synem Romana B. i Marii z Folusiewiczów. Studiował architekturę na Politechnice we Lwowie i występował tam w zespołach amatorskich, m.in. pod kier. Cz. Krzyżanowskiego. Do zawodu aktorskiego przygotowywał się pod kier. R. Że­lazowskiego. Debiutował w 1909 w T. Nowym we Lwowie, a w czerwcu 1910 w T. Miejskim. W sez. 1910/11 występował w T. Polskim w Łodzi, 1911/12 w T. Zjednoczonym w Warszawie, 1912-14 w T. Miej­skim we Lwowie. Podczas I wojny świat. walczył w Le­gionach. Następnie występował w 1918-25 w T. im. Słowackiego w Krakowie, w sez. 1925/26 w T. im. Bo­gusławskiego w Warszawie, 1926-29 w t. Reduta w Wil­nie. Potem mieszkał we Lwowie i pracował w rozgłośni Polskiego Radia. W 1931 przez kilka miesięcy prowadził Instytut Reduty w Warszawie. W 1932 przeniósł się do Krakowa i tu w T. im. Słowackiego występował do 1959 z wyjątkiem okresu II wojny świat.; pracował wtedy jako urzędnik i działał w konspiracji. Po wojnie wykładał w Studium Dramatycznym w Krakowie. 8 XI 1959 wraz z innymi aktorami T. im. Słowackiego obchodził jubileusz pięćdziesięciolecia pracy. Obdarzony korzystnymi warunkami zewnętrznymi, miał piękną dykcję, grał z powodzeniem role amantów i bohaterów. Wg A. Woycickiego "tworzeni przez niego ludzie mieli trochę melancholii, trochę romantyzmu i jakąś nieokreśloną jasność wewnętrzną". Ważniejsze role to m.in. Książę Reichstadtu ("Orlę"), Nick ("Maria Stuart" J. Słowackiego), Kordian ("Kordian"), Szczęsny ("Horsztyński"), Książę Myszkin ("Idiota"), Sobolewski ("Dziady"), Sułkowski ("Sułkowski"), Fortunio ("Świecznik"), Oswald ("Upiory"), a w ostatnim okresie Firs ("Wiśniowy sad"), Stary Aktor ("Wyzwolenie"). Jako reżyser wystawił m.in. "Poskromienie złośnicy" (1935, Kraków; we włas­nym przekładzie), "Wesele" (1946). Był bliskim współ­pracownikiem J. Osterwy.

Bibl.: Almanach 1960/61; Listy Osterwy; Łoza: Czy wiesz I; Orlicz (il.); Simon: Spis przedstawień Reduty; Szczublewski: Żywot Osterwy; Echo Krakowa 1961 nr 61; SI. powsz. 1958 nr 158; Teatr 1961 nr 9 (W. Natanson); Tyg. powsz. 1961 nr 13 (J. Adamski); Życie lit. 1961 nr 31 (A. Woycicki); Afisze, IS PAN.

Ikon.: D. Boguszewska-Chlebowska: B. jako Firs (Wiśniowy sad), rys., karyk., 1954, MHKraków; Fot. pryw. i w rolach - IS PAN, MTWarszawa.

Źródło: Słownik Biograficzny Teatru Polskiego 1765-1965, PWN Warszawa 1973

Zdjęcia


Baza danych zawiera informacje o karierach artystycznych, zatrudnieniu zawodowym i nagrodach wszystkich osób związanych twórczo z polskimi teatrami dramatycznymi, muzycznymi, lalkowymi i polskim filmem od roku 1991 do chwili obecnej. Dane wcześniejsze są sukcesywnie uzupełnianie i docelowo w bazie znajdą się wszystkie szczegóły dotyczące życia teatralnego w Polsce.

Od kwietnia 2004 roku baza codziennie wzbogacana jest o artykuły, które ukazują się w polskiej prasie. Artykuły archiwalne pojawiają się stopniowo.

Od września 2014 roku uruchomiliśmy możliwość zamawiania szczegółowej, elektronicznej kwerendy na temat archiwaliów znajdujących się w zbiorach Pracowni Dokumentacji Teatru.

Wiosną 2015 rozpoczęliśmy współpracę z fundacją sedina.pl tworzącą Internetową Encyklopedię Szczecina oraz Państwową Wyższą Szkołą Teatralną im. Ludwika Solskiego w Krakowie.