biografia | artykuły | archiwalia w IT
teatralna | filmowa | telewizyjna | radiowa | zawodowa | nagrody | odznaczenia | multimedia

Wacław Szymborski

nie żyje
ur. 1866-10-30, Radzymin
zm. 1932-06-13, Kraków

Biografia

SZYMBORSKI Wacław Antoni Tadeusz, pseud. Sta­nisławski (30 X 1866 Radzymin - 13 VI 1932 Kra­ków), aktor, śpiewak. Był synem Tadeusza Sz. i Bro­nisławy z Siwickich, mężem -> Wandy Sz., potem -> Natalii Kunickiej (ślub 1 IX 1914). Uczeń A. Trapszy, w 1886 występował pod właśc. nazwiskiem w warsz. t. ogr. Alhambra, potem prawdopodobnie w t. pozn.; w 1887 w zespole F. Ratajewicza i K. Kremskiego, w 1890-91 u J. Szymborskiego, m.in. w Piotrkowie (w tym czasie zapewne używał pseud. Stanisławski). W lecie 1891 występował prawdopodobnie w warsz. t. ogr. Belle Vue, w sez. 1891/92 w Petersburgu w zespo­le Ł. Kościeleckiego, w 1893 zapewne u Cz. Janowskie­go, m.in. w Łodzi i Lublinie (wiadomość ta jak i nie­które inne tu podane może dotyczyć -> Jana Sz.). W sez. 1894/95 występował u I. Józefowicza w Lublinie, w lecie 1895 w warsz. t. ogr. Nowości, w 1895-97 w zespole F. Felińskiego, m.in. w Ciechocinku i Lubli­nie (w marcu 1897 został zwolniony z powodu zatargu z recenzentem), w 1897 w zespole J. Puchniewskiego, m.in. w Częstochowie, w 1898 u B. Mareckiego, m.in. w Piotrkowie i Częstochowie, w sez. 1898/99 w warsz. t. Odeon, latem 1899 w warsz. t. ogr. Wodewil, następ­nie do 1905 w zespole F. Felińskiego, m.in. w Sosnow­cu, warsz. t. ogr. Fantazja i w Lublinie, w lecie 1905 w warsz. t. ogr. Jardin d'hiver. W sez. 1905/06 należał do zespołu t. lwow., a w 1906 został zaangażowany do T. Miejskiego w Krakowie i tam pracował do końca życia. 7 V 1921 obchodził jubileusz trzydziestopięciole­cia pracy grając Dzieńdzierzyńskiego ("Rozbitki"), a 4 V 1927 - czterdziestolecie pracy w roli Fochta ("Wolne miasto").

Wg A. Grzymały-Siedleckiego cechował go "kipiący temperament", "za młodu celujący w jurnych chłopach i wszelkich oczajduszach, wzruszający w przykładach złotego serca, w wieku dojrzałym przesunął się ku komikom różnego rodzaju". Boy pisał, że Sz. był "dobrym aktorem charakterystycznym z odcieniem dyskretnego i spokojnego komizmu". Ważniejsze role: James ("Folwark Primerose"), Grześ ("Czartowska ława") Bartek ("Emigracja chłopska"), Jasiek ("Wesele"), Wicek ("Wicek i Wacek"), Migdał ("Karykatury"), Walery ("Doktór z musu"), Napoleon ("Madame Sans Gene"), Piotr ("Zrzędność i przekora"), Andrzej ("Świecznik"), Aktor ("Wyzwo­lenie"), Sędzia ("W małym domku"). W początkowym okre­sie śpiewał też niekiedy w operetkach, m.in. Mariusza ("Lalka").

Bibl.: Almanach, Lwów 1911 s. 172 (il.); T. Boy-Żeleński: Pisma, t. 20, Warszawa 1963 s. 29-32; Grzymała-Siedlecki: Świat aktorski; Olszewski: Z kronik teatr, (il.); Pajączkowski: Teatr lwow.; Czas 1932 nr 134; Ilustr. Prz. teatr. 1921 nr 18 (Z. Nowakowski); Afisze, IS PAN.

Ikon.: B. Rychter-Janowska: Sz. jako Książę Wiśniowiecki (Car Samozwaniec), olej, 1928 - T. im. Słowackiego, Kraków; T. Rychter: Sz. jako Książę Wiśniowiecki (Car Samozwaniec) - MHKraków; H. Barwiński: Portret, karyk., rys., repr. Alma­nach, Lwów 1911; Fot. pryw. i w rolach - Arch. m. Krakowa i woj. krak., Bibl. Nar. (Zakład Grafiki), MTWarszawa, SPATiF.

Źródło: Słownik Biograficzny Teatru Polskiego 1765-1965, PWN Warszawa 1973

Baza danych zawiera informacje o karierach artystycznych, zatrudnieniu zawodowym i nagrodach wszystkich osób związanych twórczo z polskimi teatrami dramatycznymi, muzycznymi, lalkowymi i polskim filmem od roku 1991 do chwili obecnej. Dane wcześniejsze są sukcesywnie uzupełnianie i docelowo w bazie znajdą się wszystkie szczegóły dotyczące życia teatralnego w Polsce.

Od kwietnia 2004 roku baza codziennie wzbogacana jest o artykuły, które ukazują się w polskiej prasie. Artykuły archiwalne pojawiają się stopniowo.

Od września 2014 roku uruchomiliśmy możliwość zamawiania szczegółowej, elektronicznej kwerendy na temat archiwaliów znajdujących się w zbiorach Pracowni Dokumentacji Teatru.

Wiosną 2015 rozpoczęliśmy współpracę z fundacją sedina.pl tworzącą Internetową Encyklopedię Szczecina oraz Państwową Wyższą Szkołą Teatralną im. Ludwika Solskiego w Krakowie.