biografia | artykuły | archiwalia w IT
teatralna | filmowa | telewizyjna | radiowa | zawodowa | nagrody | odznaczenia | multimedia

Edmund Szafrański

aktor-reżyser, nie żyje
ur. 1889-10-17, Warszawa
zm. 1944-09, Warszawa

Biografia

SZAFRAŃSKI Edmund Henryk (17 X 1889 Warszawa - wrzesień 1944 Warszawa), aktor, reżyser, dyr. teat­ru. Był mężem -> Janiny Sobotkowskiej. Po ukończeniu gimn. w Warszawie uczył się sztuki aktorskiej pod kier. J. Popławskiego. Debiutował w 1912 lub 1913 w T. Popularnym w Warszawie. Na sez. 1914,15 został zaangażowany do T. Polskiego w Warszawie, grał tam m.in. Jankowskiego ("Dziady"). W sez. letnim 1915 występował w Wilnie. Następnie wyjechał do Rosji i występował w Kijowie i Odessie (był tu dyr. T. Pol­skiego). W 1916 zorganizował na terenie Rosji i przez dwa sez. prowadził własny zespół teatralny. Po powro­cie do Polski występował początkowo w T. im. Sta­szica w Warszawie (sez. 1918/19), w T. Miejskim w Lublinie (sez. 1919/20), w teatrze frontowym (1920), w zespole objazdowym A. de Saint Paula (1921), m.in. w Radomiu i Ostrowcu, 1921-24 w t. Miejskim w Bydgoszczy (był tu także reżyserem), występował goś­cinnie: w Piotrkowie, Płocku i Włocławku (1922), Katowicach (1924). Od sez. 1925/26 należał do zespołu t. w Grudziądzu, potem występował w T. Zjednoczo­nym w Warszawie (1927), T. Popularnym w Łodzi (sez. 1927/28), w zespole Reduty (sez. 1928/29), w t. w Toruniu (1930), potem prawdopodobnie w T. Miej­skim w Sosnowcu oraz w T. im. Zapolskiej w War­szawie (1933), w T. Wołyńskim (1934-38); we wrze­śniu 1937 obchodził tam dwudziestopięciolecie pracy artyst. w t. bydgoskim (sez. 1938/39). Grał m.in. role Wernyhory ("Wesele"), Chłopickiego ("Warszawian­ka"), Ks. Piotra ("Dziady"), Boruty ("Zaczarowane koło"), Flambeau ("Orlę"). Reżyserował m.in. takie sztuki jak: "Stary kawaler", "Polityka i miłość". W czasie II wojny świat. reprezentował podziemną komórkę wojskową ZASP. Zginął biorąc czynny udział w powstaniu war­szawskim.

Bibl.: Almanach t. bydg. s. 83 (il.); Lorentowicz: T. Polski; Marczak-Oborski: Teatr czasu wojny; Simon: Spis przedsta­wień Reduty; Warnecki; Programy, 1S PAN.

Ikon.: Fot. pryw. - SPATiF.

Źródło: Słownik Biograficzny Teatru Polskiego 1765-1965, PWN Warszawa 1973

Baza danych zawiera informacje o karierach artystycznych, zatrudnieniu zawodowym i nagrodach wszystkich osób związanych twórczo z polskimi teatrami dramatycznymi, muzycznymi, lalkowymi i polskim filmem od roku 1991 do chwili obecnej. Dane wcześniejsze są sukcesywnie uzupełnianie i docelowo w bazie znajdą się wszystkie szczegóły dotyczące życia teatralnego w Polsce.

Od kwietnia 2004 roku baza codziennie wzbogacana jest o artykuły, które ukazują się w polskiej prasie. Artykuły archiwalne pojawiają się stopniowo.

Od września 2014 roku uruchomiliśmy możliwość zamawiania szczegółowej, elektronicznej kwerendy na temat archiwaliów znajdujących się w zbiorach Pracowni Dokumentacji Teatru.

Wiosną 2015 rozpoczęliśmy współpracę z fundacją sedina.pl tworzącą Internetową Encyklopedię Szczecina oraz Państwową Wyższą Szkołą Teatralną im. Ludwika Solskiego w Krakowie.