powiększwersja do drukupoleć znajomemu

Łódź. Premiera "Greka Zorby" w Teatrze Wielkim

Balet "Grek Zorba" w choreografii Lorki Massine'a do muzyki Mikisa Theodorakisa po wędrówce po światowych scenach wraca do Teatru Wielkiego. Premiera 29 lutego.

"Balet o radości życia", "Bez katastrofy, za to triumfalnie", "Triumf Zorby" w Teatrze Wielkim - to tylko niektóre tytuły w prasie po premierze w 1990 roku; recenzenci przyjęli balet Lorki Massine'a z wielkim entuzjazmem, a publiczność - z euforią, by wielokroć wracać na widownię w kolejnych latach.

Postać Zorby - człowieka wolnego i króla życia z powieści Nikosa Kazantsakisa, spopularyzowana na całym świecie filmową kreacją Anthony Quinna, stała się symbolem swobody i bogactwa wewnętrznego, symbolem człowieka, który może być dobrym i nie boi się dobrym być. Jego finałowy porywający taniec sirtaki - od czasów filmu nazywany po prostu zorbą - jest kwintesencją filozofii życiowej i charakteru tytułowego bohatera, a niezwykle barwna muzyka Mikisa Theodorakisa - Greka z krwi i kości - "unosi" tancerzy w efektownej "greckiej" choreografii Lorki Massine'a. Publiczności zaś nie pozwala o sobie zapomnieć. I to na długo!

- Myślę, że polska publiczność będzie oczarowana bardziej niż przed laty, kiedy to ostatnio pokazywaliśmy Zorbę w Polsce. Jestem Rosjaninem i stwierdzam, że we wszystkich Słowianach jest coś podobnego. Jesteśmy bardziej wrażliwy na emocje, silniej ich doświadczamy, przez co sam proces twórczy i jego efekt jest bardziej poetycki niż u innych nacji - wyznaje choreograf.

Ten balet Massine'a, który miał swoją światową premierę w słynnej Arena di Verona, cięgle jest "w obiegu" na różnych, nie tylko europejskich scenach; zmienia się, nabiera nowych znaczeń, a jego choreografia rozwija się wraz z wykonującymi ją zespołami baletowymi. Jedynie muzyka pozostaje ta sama: wielobarwna, emocjonalna i dynamiczna.

- Wierzę w pewnego rodzaju przeznaczenie: po 30 latach i występach na całym świecie wracam tutaj, do miejsca, gdzie tak naprawdę zrodził się ten spektakl. To fascynujące. Pamiętajmy, że i zespół się zmienił, zmieniła się niejako sama technika: balet pod względem technicznym nie był tak zaawansowany 30 lat temu, jak jest teraz - dodaje.

***

Lorca Massine

Lorca Massine urodził się w Nowym Jorku jako syn rosyjskich emigrantów. Tańca uczył się u Yves Brieux, Victora Gzovskiego, Assafa Messerera i Anatole'a Wilzaca. Jako tancerz pracował ze światowej sławy choreografami, m.in. z Georgesem Balanchinem, Jerome Robbinsem, swoim ojcem Leonidem Massinem i Maurice Bejartem.

Choreografie:

Lorca Massine stworzył ponad 50 baletów, wśród nich "Mario i czarodziej" - inspirowany opowiadaniem Thomasa Manna pod tym samym tytułem, "Metamorfoza" - oparty na opowiadaniu Franza Kafki, "Esoteric Satie", "Pieśń słowika", "Ondine", "Sebastian", "Streets", "Grek Zorba", do którego napisał libretto. "Grek Zorba" do muzyki Mikisa Theodorakisa, cieszący się największą popularnością pełnowymiarowy balet współczesny, został wystawiony w ponad 30 krajach, a niedawno miała miejsce 5-tysięczna prezentacja spektaklu. Massine wystawiał dzieła swoje i swojego ojca na najważniejszych światowych scenach teatrów i festiwali. Wśród nich warto wymienić:

American Ballet Theatre, Nowy Jork

Amfiteatr w Weronie

Balet XX wieku (Ballet du XXe sicle), Bruksela

Termy Karakalli, Rzym

Bayerische Staatsoper, Monachium

Bolshoi Ballet, Moskwa

Capitol Theater, Sydney

Les Grands Ballets Canadiens, Montreal

Odeon Heroda Attyka, Ateny

Karmiel Festival, Izrael (20.000 widzów)

Teatro La Fenice, Wenecja

La Scala, Mediolan

Luna Park Palace, Buenos Aires

Teatro Massimo, Palermo

Teatro Municipal, Santiago

Teatro Municipal, Rio de Janeiro

Oltremare Festival, Neapol

New York City Ballet

Opera Garnier, Paryż

Pennsylvania Ballet

Projeto O Globo Rio de Janeiro (150.000 widzów)

Teatro dell'Opera di Roma

Royal Opera House, Londyn

Royal Winnipeg Ballet

Teatro San Carlo, Neapol

Wiedeńska Opera Państwowa

Teatr Wielki Opera Narodowa, Warszawa

Massine jest również kontynuatorem dziedzictwa artystycznego swojego ojca, realizował następujące spektakle:

Choreartium

Gaiete Parisienne

La Boutique Fantasque

Symfonia Fantastyczna

Laudes Evangelii

Les Presages

Święto Wiosny

The Picasso Ballets (współpraca z Picasso): Trójkątny kapelusz, Mercure, Parade, Pulcinella.

Stanowiska kierownicze: Kierownik baletu, Teatro dell'Opera di Roma,1981-1983; Kierownik baletu Teatru Wielkiego Opery Narodowej w Warszawie, 1992- 1994.

***

Na zdjęciu: próby spektaklu.