Lublin. Odnaleziony scenariusz sprzed 164 lat powraca na deski teatru

"Żywi i umarli, czyli bandyci w piekle" autorstwa Stanisława Krzesińskiego doskonale wpisuje się w obchody 700-lecia Lublina, podczas których twórcy chętnie sięgaj± do historii miasta. Trudno byłoby znaleĽć lepszy moment na odnalezienie w archiwach zapomnianego scenariusza z 1853 roku

«Początek jesieni przyniósł nowy sezon wydarzeń artystycznych w ramach obchodów 700-lecia Lublina. Pod hasłem "Emocje sztuki" mieszkańcy miasta będą mogli m.in. obejrzeć spektakl "Żywi i umarli, czyli Bandyci w piekle" w reżyserii Joanny Lewickiej. Widowisko zostało przygotowane przez fundację Teatrikon. Jego premiera odbędzie się dokładnie w 195. rocznicę pierwszego spektaklu w Teatrze Starym.

Z powstaniem przedstawienia wiąże się nietypowa historia - jego scenariusz został odnaleziony po 164 latach dzięki staraniom przedstawicieli Fundacji Teatrikon.

- Przygotowując wykłady dotyczące dziejów teatru lubelskiego, sięgnęliśmy do tomu wspomnień Stanisława Krzesińskiego, w którym opisał on swoje przygody teatralne. Była tam mowa m.in. o tym właśnie spektaklu. Szukaliśmy po bibliografiach i w ten sposób dotarliśmy do Biblioteki Czartoryskich w Krakowie, gdzie znaleźliśmy rękopis wykorzystywany podczas pracy nad inscenizacją. To cud - mówi Jarosław Cymerman z Fundacji Teatrikon. - Większość tekstów Krzesińskiego zaginęła, a ten nadal tam był.

Krzesiński wspomniał w swoich zapiskach, że scenariusz do "Żywych i umarłych" powstał w kilka dni i miał wypełnić luki repertuarowe. Dużą wagę przywiązano w nim do efektów specjalnych, dlatego że lublinianie w latach 50. XIX wieku chętnie wybierali spektakle pełne bodźców wizualnych. Stąd w tekście pojawili się bandyci, wybuch wulkanu i bitwa na moście zwodzonym. Jak podaje jego autor, sztuka została odegrana w 1853 roku w Teatrze Starym (wówczas teatrze Rodakiewicza) "z wielkim zadowoleniem publiczności". Mimo sukcesu, po premierze nigdy nie powróciła na deski sceny.

Spektakl opowiada o perypetiach okrutnych sycylijskich złoczyńców i szlachetnych obrońców tego, co dobre. Nie brakuje w nim historii szalonej miłości. Twórcy nowej odsłony przedstawienia dążyli do stworzenia widowiska bliskiego swojej pierwotnej wersji - z ukazaniem ówczesnego sposobu gry i ruchu scenicznego, scenografii, kostiumów i oświetlenia. Pracując nad plakatem, starali się odwzorować oryginalny afisz z 1853 roku.

Rekonstrukcję atmosfery XIX-wiecznej sceny i widowni ma umożliwić wnętrze Teatru Starego, w którym odbędzie się premiera. Nad całością przedsięwzięcia czuwa reżyserka teatralna Joanna Lewicka, odpowiedzialni za dramaturgię Jarosław Cymerman i Grzegorz Kondrasiuk oraz kierownik produkcji Łukasz Wójtowicz. Muzykę do spektaklu stworzył Łukasz Jemioła, a scenografię i kostiumy przygotowała ElBruzda.

Już 20 października perypetie sycylijskich złoczyńców i ich wrogów odegrają na scenie Teatru Starego lubelscy aktorzy: Angelika Kujawiak, Dariusz Jeż i Mateusz Nowak. Dzień później odbędzie się pokaz otwarty dla osób posiadających bezpłatne wejściówki.

Przestawienie "Żywi i umarli, czyli bandyci w piekle" zrealizowano w ramach projektu "Scena Lublin" łączącego pracę teatralną z działalnością badawczą Pracowni Teatrologii UMCS i programem edukacyjnym Fundacji Teatrikon skierowanym do lubelskich licealistów.»

e-teatr.pl - wortal teatru polskiego © Instytut Teatralny im. Zbigniewa Raszewskiego